Tác hại của thuốc giả

Thuc gi, bao gm c thc phm chc năng gi, không ch là mi nguy nước ta mà trên toàn thế gii. WHO (T chc Y tế Thế gii) đã đưa ra mt đnh nghĩa v thuc gi như sau: “Thuc gi là sn phm được gn nhãn hiu sai mt cách gian di và có ch đích v đc tính hoc ngun gc. Thuc gi có th bao gm sn phm cha đúng hoc sai hot cht, không có hot cht hoc không đ hàm lượng hot cht hoc vi bao bì gi“.

Thuốc giả có thể chia thành 6 loại có liên quan đến hình thức giả mạo và mức độ giả mạo của chúng, như: sản phẩm không có hoạt chất chữa bệnh, sản phẩm có hàm lượng hoạt chất chữa bệnh không đúng, sản phẩm có hoạt chất sai, sản phẩm có lượng hoạt chất chữa bệnh đúng nhưng có bao bì giả nhái lạia sản phẩm nguyên bản (mạo danh nhà sản xuất/nước sản xuất, xuất xứ thuốc thật bị làm giả), sản phẩm có nồng độ hoạt chất không tinh khiết, sản phẩm nhiễm bẩn chứa độc chất đến mức nguy hiểm.

 

Hoạt chất có trong thuốc chính là dược chất có tác dụng chữa bệnh, do không chứa dược chất hoặc có chứa nhưng không đủ hàm lượng, hoặc chứa cả độc chất nên thuốc giả gây tác hại ghê gớm. 

 

Như viên thuốc kháng sinh cefuroxim 500mg (biệt dược thông dụng là Zinnat 500mg) đáng lẽ phải chứa đủ 500 mg dược chất cefuroxim, khi kiểm nghiệm lại không chứa chút xíu nào dược chất, hoặc chứa thấp hơn mức quy định gọi là không đủ hàm lượng (bị quy là kém chất lượng và cũng xem là thuốc giả), nên khi dùng thuốc giả, người dùng thuốc sẽ không hết bệnh nhiễm khuẩn và bệnh càng ngày càng nặng thêm. Zinnat được chỉ định dùng trong các trường hợp: Nhiễm khuẩn đường hô hấp trên như nhiễm khuẩn ở tai, mũi, họng (viêm tai giữa, viêm xoang, viêm amygdale và viêm họng); Nhiễm khuẩn đường hô hấp dưới như viêm phổi và viêm phế khuẩn cấp; Nhiễm khuẩn niệu-sinh dục như viêm bể thận, viêm bàng quang, viêm niệu đạo… Bệnh nhân bị các loại bệnh nhiễm khuẩn vừa kể, dùng thuốc giả chẳng có chút kháng sinh nào thì đúng là tai hại vì không chữa được bệnh.

 

Nguy hại hơn là thuốc giả chứa “sai hoạt chất” mà hoạt chất sai đó nếu là độc chất thì người dùng thuốc có thể tử vong. Cách đây không lâu, một số nước Châu Phi đã xảy ra tình trạng thuốc dành cho trẻ chứa tá dược lẫn tạp chất là độc chất propylene glycol làm cho nhiều trẻ con bị tử vong.

Thuc gi luôn nh hưởng nghiêm trng đến tính mng và sc khe ca người dân nhiu quc gia, đc bit là các nước đang phát trin và các nước kém phát trin là nơi thuc gi hoành hành ghê gm. Còn có loi thuc gi cha đúng hàm lượng hot cht nhưng lưu hành bt hp pháp, ch yếu da vào uy tín ca thuc tht (như thuc gi cha đúng hot cht sildenafil tr ri lon cương nam gii da vào thuc tht Viagra) đ bán thu li nhun s làm hi uy tín ca các hãng sn xut thuc tht. Thuc tr ung thư cũng có th b làm gi vì đt tin và người bnh ung thư d b t vong và thường được cho là do bnh ch không do thuc.

 

Phát hin thuc gi là mt vic rt khó. Vì vi k thut công ngh sn xut tinh vi, hin đi, vic phát hin thuc “gi mà như tht” như hin nay là mt thách thc rt ln đi vi cng đng, k c thy thuc ln bnh nhân. Đ nhn biết mt cách chc chn mt thuc gi, cn phi ly mu thuc đem v phòng thí nghim và kim nghim đánh giá. Vic kim nghim này phi được thc hin ti phòng thí nghim đt tiêu chun ca các trung tâm kim nghim hoc vin kim nghim thuc – m phm – thc phm vi đy đ máy móc, trang thiết b, hóa cht… theo quy đnh ca B Y tế hoc WHO.

 

Có đ ngh, các cơ quan qun lý chc năng cn ch đng và kp thi phát hin thuc gi. Cc Qun Lý Dược cn thường xuyên cp nht các thông tin liên quan đến thuc gi/thuc kém cht lượng và thuc không còn s đăng ký ti Vit Nam và các cán b y tế nên thường xuyên cp nht thông tin này. Cán b y tế cũng nên nghi ng khi mt hoc nhiu bnh nhân có th đang dùng thuc gi nếu bnh nhân phàn nàn là tình trng sc khe xu đi mà không th gii thích được. Hoc nếu người dùng thuc báo là thuc có mùi v hay nhìn có v dáng khác bit, hoc nếu viên thuc b v hoc nt bt thường, hoc nếu bnh nhân cm thy nóng ch chích thuc tiêm, các thuc này có th nghi ng là gi. Hoc khi có bt thường v bao gói hoc nhãn mác nên được báo cho Cc Qun Lý Dược hay nhà sn xut thuc đó ngay lp tc.

Đi vi người tiêu dùng, có th tránh vic dùng thuc gi bng cách:

  • Ch mua thuc ti nhà thuc, nếu là nhà thuc đt tiêu chun “Thc hành tt nhà thuc” (GPP) càng tt. Tuyt đi không mua thuc trôi ni, bán kiu trao tay, không rõ ngun gc, xut x.
  • Khi mua thuc cn quan sát k thuc. Nếu là loi thuc đã quen dùng, cn xem k bao bì, dng bào chế (dng viên nén, viên nang…), mùi v thuc khi ung.
  • Nếu có s nghi ng như bao bì đóng gói kém cht lượng, nhãn mác kém thm m hơn so vi trước đây, viên thuc có s khác bit vi thuc quen dùng, mùi v thuc ung không như trước… thì có nguy cơ rt ln là thuc gi. Lúc này không nên dùng thuc mà nên đem thuc đó đến nhà thuc hi xem thc gi như thế nào.

 PGS. TS. DS Nguyễn Hữu Đức

Theo Tạp chí Sức Khỏe  – khoe24h.vn

 

 

 

Phản hồi của bạn

Cùng chuyên mục

Dùng quá nhiều thuốc

“Dùng quá nhiều thuốc” không phù hợp vừa không đạt được mục tiêu điều trị, mà chính những loại thuốc “thập cẩm” như vậy tương tác với nhau và gây nên những tác dụng phụ …

Loãng xương dưới góc nhìn của YHCT

Những năm qua, số lượng các nghiên cứu đánh giá hiệu quả và an toàn của các phương pháp YHCT trong điều trị loãng xương được công bố trên các tạp chí khoa học quốc …

Các lưu ý dùng thuốc an toàn dành cho người cao tuổi

Người cao tuổi theo định nghĩa là lớn hơn hoặc bằng 60 tuổi. Người cao tuổi thường bị nhiều bệnh khác nhau do quá trình lão hóa và buộc phải dùng nhiều thuốc để điều …

Vai trò của thuốc YHCT trong điều trị viêm dạ dày do khuẩn Helicobacter pylori

Viêm dạ dày là bệnh lý tâm thể, do nhiều nguyên nhân và nhiều yếu tố nguy cơ phối hợp tác động, dễ tái phát và tiến triển mạn tính, trong đó nhiễm H. pylori …

Vai trò của thuốc Y học cổ truyền trong điều trị Viêm gan siêu vi mạn tính

Viêm gan là tình trạng có tổn thương tế bào nhu mô gan do nhiều nguyên nhân khác nhau. Khi tế bào gan bị hủy hoại, màng tế bào bị vỡ làm cho hoạt độ …

Hỗ trợ 24/7
Gửi câu hỏi