Bác sĩ Gây mê Hồi sức Người “Nhạc trưởng” thầm lặng

Thượng đế sáng tạo ra Thế giới với muôn vàn những điều kỳ diệu, thì sức mạnh huyền bí đặc biệt của ngành Ngoại khoa cũng có được từ khi chuyên ngành Gây mê Hồi sức (GMHS) xuất hiện, đó là cuộc hành trình của những sáng tạo khoa học bất tận trong y học hiện đại.

 

Trong một thời gian dài của lịch sử y học, khi chưa có ngành GMHS thì phẫu thuật là nỗi kinh hoàng cho người bệnh. Bác sĩ William T.G. Morton tại Đại học Harvard, sau nhiều nghiên cứu đã sử dụng Ether gây mê cho bệnh nhân phẫu thuật cắt bỏ u không phải chịu đau đớn và tỉnh dậy một cách bình thường trước sự chứng kiến của giới chuyên môn, quan khách và công chúng. Thời bấy giờ, đây là người đầu tiên đi vào lịch sử của nền Y học Thế Giới với chuyên ngành GMHS từ những năm 1846.

Bác sĩ Gây mê Hồi sức, họ là ai?

Họ là những người đóng góp lớn trí tuệ và công sức để các bệnh nhân được phẫu thuật thành công, mặc dù tên của họ được bệnh nhân và đôi khi cả đồng nghiệp lãng quên!

Về học thuật, BS GMHS phải học, nắm vững bệnh học của tất cả các chuyên ngành, kỹ năng Hồi sức, cấp cứu và cuối cùng là kỹ năng gây mê, kỹ năng điều trị đau. Với lượng kiến thức khổng lồ cần học như vậy người bác sĩ ngành GMHS đầu tư rất nhiều thời gian và công sức, đồng thời trải nghiệm một quãng thời gian không ngắn để tích lũy kinh nghiệm và luôn cặp nhật kiến thức. Hơn nữa người làm nghề GMHS ngoài kỹ năng chuyên môn, phải tự rèn luyện thêm kỹ năng giao tiếp, nhất là giao tiếp với người bệnh trước khi phẫu thuật để họ thực sự yên tâm. Chính vì thế trên Thế Giới (trừ Việt Nam), bác sĩ GMHS là Bác sĩ được tôn vinh hàng đầu.

 

Bác sĩ Gây mê Hồi sức – Người “Nhạc trưởng” thầm lặng

Nhiều người (kể cả các bác sĩ và nhân viên y tế) còn hiểu đơn giản về GMHS là chỉ làm cho bệnh nhân ngủ sâu và không đau để phẫu thuật, nhưng sự thật thì khó khăn và phức tạp hơn rất nhiều. GMHS là chuyên khoa đặc biệt, tương tự như một “Nhạc trưởng” trong dàn nhạc, trong suốt thời gian phẫu thuật, điều khiển hệ thống máy và phương tiện để thay thế chức năng hô hấp khi bệnh nhân hoàn toàn ngừng thở hoặc thay thế chức năng tuần hoàn như trường hợp phải làm ngừng tim trong phẫu thuật tim và đối phó với hàng loạt các rối loạn khác của người bệnh như chảy máu, rối loạn huyết động, rối loạn đông máu, hạ nhiệt độ, rối loạn kiềm toan. Đặc biệt là điều khiển hệ tim mạch ổn định trong và sau phẫu thuật (nhất là người già và có bệnh lý tim mạch kèm theo). Sau gây mê là giai đoạn hồi sức phức tạp để tiếp tục điều chỉnh các rối loạn về huyết động học, hô hấp, chuyển hóa và các thiếu hụt khác gây ra do phẫu thuật và gây mê, đưa chức năng sống của người bệnh trở về bình thường, thoát ra khỏi sự thay thế và hỗ trợ của hệ thống máy nhân tạo và thuốc. Gây mê và Hồi sức luôn đi cùng nhau, “2 trong 1” trong suốt thời gian phẫu thuật, đặc biệt trong các phẫu thuật lớn hoặc trên các bệnh nhân cao tuổi, bệnh nhân nặng và/ hoặc có nhiều bệnh lý nội khoa phối hợp.

GMHS ngày nay không những chỉ đảm bảo bệnh nhân an toàn trong và sau phẫu thuật, mà còn phát hiện, điều chỉnh các rối loạn trước phẫu thuật, đảm bảo điều kiện tối ưu cho cuộc phẫu thuật.

Hơn bao giờ hết bác sĩ GMHS phải có kiến thức tổng hợp, thao tác và kỹ năng giỏi để điều trị xuyên suốt quá trình bệnh lý của bệnh nhân lớn tuổi từ khi bị chấn thương gãy xương, trong lúc mổ và sau mổ, trả họ về cuộc sống, với gia đình. Điều này trước thế kỷ 21, Y học nước ta chưa làm được. Ngoài ra, hoạt động GMHS cũng không thể thiếu trong cấp cứu ngoại khoa, đặc biệt là cấp cứu trong tình huống thảm họa, cũng như tiến hành điều trị hiệu quả đối với các trường hợp đau cấp và mạn tính, nhất là đau trước và sau phẫu thuật. 

Chính vì thế, trong y học, chuyên ngành GMHS không chỉ đơn thuần là khoa học mà còn mang “giai điệu và âm hưởng” của nghệ thuật.

TS BS Lê Chung

Trưởng khoa Gây mê Hồi sức

Bệnh viện Saigon ITO

Theo Tạp chí Sức khỏe – khoe24h.vn

Phản hồi của bạn

Cùng chuyên mục

Ba thầy thuốc mát tay nhất trên thế giới!

Không ít bệnh nhân ung thư đang "rối mù" vì những chỉ dẫn của những người “nhiệt tình có thừa”, nhưng không có kiến thức nền, không phải là bác sĩ trong lĩnh vực dinh …

Đừng bình chân như vại chờ … bệnh!

Trong nhiều bài viết, qua nhiều tham luận, bác sĩ Lương Lễ Hoàng (LLH) đã liên tục cổ động cho thói quen vận động, đặc biệt ở người bệnh tiểu đường, căn bệnh được Tổ …

Không keo dễ gì dán dính!

Nhờ nhiều công trình nghiên cứu nên ngày nay thầy thuốc từ Đông sang Tây đều rõ về vai trò quan trọng của vận tốc luân lưu trong mạng lưới mạch máu, nhất là trong …

Trò chuyện cùng TS. BS Trần Chí Cường: Vì bệnh nhân là số một

Khánh thành vào ngày 20/02/2019 với quy mô xây dựng trên 10 tầng, trang thiết bị hiện đại nhất, phục vụ chẩn đoán, điều trị, tầm soát đột quỵ tim mạch, cơ xương khớp chuyên …

Viêm Amidan – Khi nào cần phải cắt?

Amidan được xem là hệ thống miễn dịch phòng thủ đầu tiên chống lại vi khuẩn và vi rút xâm nhập vào miệng của bạn. Tuy nhiên, khi tình trạng viêm amidan đến mức “hành” …

Hỗ trợ 24/7
Gửi câu hỏi